Dağıdıcı sunami təhlükəsi ilə üzləşən dənizə ad verilib.

inkisaf.az
Növbəti 30 ildə Aralıq dənizində bir metrdən çox hündürlükdə sunami dalğasının baş vermə ehtimalı 100%-ə yaxındır.
Dağıdıcı sunami təhlükəsi ilə üzləşən dənizə ad verilib.
Mənbə: Gazeta.Ru
Bu, UNESCO tərəfindən təqdim edilən qiymətləndirmədir və sahil bölgələri artıq bu ssenariyə hazırlaşır. Hesablamalar Monpelye Universitetinin Coğrafiya və Ərazi Planlaşdırma Laboratoriyası tərəfindən Fransa hökumət qurumları ilə əməkdaşlıq çərçivəsində aparılıb.
Təhlükə bölgənin yüksək seysmik və vulkanik aktivliyindən qaynaqlanır: yaxınlıqdakı mənbələrdən gələn dalğalar sahilə on dəqiqədən az müddətdə çata bilər və bu da təxliyə üçün demək olar ki, vaxt qoymur. Aralıq dənizinin bu hissəsində baş verən tarixi sunamilər təxminən iki metrlik dalğalar yaradıb.
Təhlil Fransa sahil xəttinin təxminən 1700 kilometrini, 187 şəhəri və ən azı 164.000 daimi sakini əhatə etmişdir və tətil mövsümündə 835.000-ə qədər çimərlik ziyarətçisi risk altındadır. Təxliyə zonası ümumiyyətlə sahildən 200 metr məsafədə dəniz səviyyəsindən beş metr aşağıda yerləşən ərazi kimi müəyyən edilir; bu ərazi üçün təxminən yüz sığınacaq yeri ayrılmışdır.
Bu, tətbiqi risk qiymətləndirməsini və hazırlıq proqramını əhatə edir. 2026-cı ilin iyun ayında Nis-Kot-d’Azur kurortu UNESCO-nun Sunamiyə Hazırlıq statusunu aldı. Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, hadisənin dəqiq tarixini proqnozlaşdırmaq mümkün olmasa da, onun baş vermə ehtimalı o qədər yüksəkdir ki, xəbərdarlıq sistemləri və evakuasiya planları əvvəlcədən hazırlanmalıdır.
Aralıq dənizi dəfələrlə dağıdıcı sunamilərə səbəb olub: ən böyük sunamilərdən biri 1908-ci ildə Messina yaxınlığında baş verib və zəlzələ ilə birlikdə on minlərlə insanın həyatına son qoyub. Seysmoloqlar qeyd edirlər ki, qısa dalğanın gəlmə müddəti insan davranışını əsas müdafiə vasitəsinə çevirir, texnologiyanı deyil – sahildə güclü və ya uzun müddət davam edən titrəmə zamanı rəsmi siqnal gözləmədən dərhal daha yüksək yerlərə keçmək vərdişi.